Հայաստանի աշխարհագրությունը
և պատմությունը
Հայաստանը հստակ լեռնային
բարձրավանդակ
էԿովկասյան
լեռների
հարավային
մասում,
որի գագաթնակետը
Աստվածաշնչյան
Արարատ
լեռն է: Այստեղ
է ձևավորվել
հայ ազգը,
և բնակվել
իր բնօրրանում
հազարավոր
տարիներ
ի վեր: Այնուամենայնիվ,
անցյալ
ժամանակներում
հայկական
թագավորությունները
ծավալվել
են իրենց
բնօրրան
բարձրավանդակից
այն կողմ,
մինչև
Միջերկրական
և Կասպից
ծովերը: Այս բարձրավանդակում
ապրող
ժամանակակից
ժողովուրդներից
ոչ մեկը
հայերից
հինավուրց
չէ: Ներկա
պետություններից`
Հայաստանի
Հանրապետությունը
և Լեռնային
Ղարաբաղը,
կամ, եթե
նշենք,
իր ճիշտ
պատմական
անունը`
Արցախը, ձևավորվել
են բարձրավանդակի
արևելյան
մասում:
Մ.Թ.
1-ին դարի հայկական
տաճար, Գառնի,
Հայաստանի
Հանրապետություն
Եվրոպան և նրա
մշակութային
սահմանները
Ներկայումս, հայկական բարձրավանդակը
հայաբնակ
և Եվրոպական
մշակութային
սահմանների
մաս է կազմում:
Նշված
սահմանները
գրկաբաց
են ընդունել
Եվրոպական
ցիվիլիզացիան,
որ հակիրճորեն,
բայցև
դիպուկ ձևով կարելի
է բնութագրել
հետևյալ
արմատական
իրականությունների
միջոցով.
Հիմնված Քրիստոնեության
վրա, հունա-հռոմեական
շրջանով
անցած, և հետագայում
Վերածննդի
ժամանակաշրջանում
հղկված
և զարգացած,
ու դրա
արժեքների
հիման
վրա առավել
առաջխաղացած:
Եվրոպայի մշակութային
սահմանները
ճշգրտորեն
կարելի
է դասակարգել
Եվրոպական
ցիվիլիզացիային
պատկանող
ժողովուրդները
ներառնելով,
բացառությամբ
որոշ փոքրամաս
ներառուկների:
Աշխարհագրական
տեսակետից,
սա անընդմեջ
մայրցամաքային
հողատարածք
է` իր կղզիներով:
Երկայնակի
ուղղությամբ,
այն ձգվում
է Ջիբլարթարի
նեղուցից
մինչև
Վլադիվոստոկ,
իսկ ուղղակիորեն`
Սկանդինավիայից
Հայաստան:
Վերջինիս
մայրցամաքային
սահմանագծերը
հիմնականում
հարավային
կողմում
են և խոշոր
նշանակություն
ունեն,
բայց և վտանգ
են ներկայացնում
վերջինիս
համար:
Իր աշխարհագրական
դիրքի
հետևանքով,
գտնվելով
մարդկության
զարգացման
առաջնագծում,
Հայաստանը
շատ է տուժել,
նույնիսկ
երբեմն
հասնելով գործնականորեն
վերանալու
սպառնալիքին:
Արդյունքում, կարելի է ասել, որ
Հայաստանը
և հայերը
ենթարկվել
են աշխարհում
մարդկային
իրավունքների
հավանաբար
վատթարագույն
ոտնահարումներին,
բայց գոյատևել
են:
Ընդհանուր փաստեր
Նախքան անհրաժեշտ
միջոցների
և հարմարությունների
ձեռքբերումը,
կազմակերպությունը
կզբաղվի
միայն համամասնային
հարցերով,
և ոչ թե
անհատական
կամ խմբային
դեպքերով:
Այս հարցերը
կդասակարգվեն
դեպքերի
և զարգացումների
համաձայն:
Առաջնահերթ
կհամարվեն
այն հարցերը,
որ կազդեն
մեծամասնությանը,
և համապատասխանորեն
կլինեն
ցուցակի առաջնային
մասում:
Դասակարգումները կհամալրվեն
լրացուցիչ
տեղեկություններով
ու զեկույցներով`
ցույց
տալու, որ
հայկական
մարդկային
իրավունքները
ուժգնորեն
ոտնահարվել
են, և թե
ինչպես
է կարելի ապագայում
այսպիսի
ոտնահարումներից
խուսափել:
|